Како што веќе знаете, апликацијата за Андроид за Златна Книга која е неофицијална верзија, со почитување на правото и авторските права на сопственикот на сајтот (www.zlatnakniga.mk), направи доволно збрки овој викенд. Денеска, понеделнички и очекувано добив барање од ITEA и Златна Книга за повлекување на мојата апликација, и извинување за нарушениот трејдмарк (трговска ознака) и дополнителна штета што јас во овие 3 дена (од кои 2 викенд) ја направив на сајтот.

Најпрво го добив овој коментар од Игор Јаневски од ITEA (Македонска IT компанија). Значи, не им смета што непознато лице испраќа анонимни мејлови во нивно име. Во ред. Одговорот, во целост преземен од делот за коментари, беше следниот:

Здраво Игор,

кога јас Ви испратив мејл, ви го оставив и мојот телефонски број за да се чуеме во врска со потенцијални проблеми настанати од оваа апликација. Дали може да го направиме тоа, да воспоставиме телефонски контакт?

Во случајот, конкретно би сакал да одговорам на точките кои ги наведуваш тука:

- во врска со трговската ознака и правната оправданост на апликацијата може да се најде компромис, ќе биде изменета, нема да се вика Златна Книга, нема да користи бои и логоа од вашиот сервис.
- го ценам вашето право да се заштитите од потенцијална злоупотреба на Вашиот сајт од апликации и софтвер кој штети на Вашиот сервис. Но во случајот станува збор за обични HTTP риквести кои корисниците ги прават – не ги правам јас, а потоа истите се процесираат и прикажуваат како резултат на крајниот корисник. Она што во случајот е битно да се спомене, во ниту еден момент не заработувам од Вашите податоци. Во ниту еден момент не крадам содржина, само прикажувам јавно објавена содржина. Исто како што тоа го прави daily.mk.
- ме радува тоа што веќе има официјална верзија од Ваша страна за Андроид.
- ова со тужбата ми е малку специфична тема за да ја дискутираме во коментари на блогпост. Навистина сакам да се слушниме за да видиме дали има потреба од тоа или станува збор само за онлајн закана од Ваша страна кон мене.
- Вашиот бизнис модел се заоснова на маркетинг. Веројатно кога кај клиентите (во кои влегуав и дел од мојата фамилија кои со нивните фирми се рекламираат кај вас) пристапувате за рекламирање, им прикажувате број на посети на сервисот, со што практично ваква апликација е дел од процесот на подобрување на вашиот бизнис модел. Сепак тоа е мое мислење, ценам доколку вие ми кажете каде грешам.

Последната реченица исто така може да ја сметам за закана. Ме интересираат неколку работи:

1. Дали во светот кога некој прави скрапери и кролери од типот на Златна Книга за Андроид и daily.mk за македонските дневни весници, веднаш се пристапува со закана за тужба? Дали мислите дека то е правично оправдано и професионално со оглед на тоа што и двајцата делиме иста проефсија? Како Вие се справувате со ваквите коментари кои инволивраат тужби за крадење содржина? Во смисла, доколку Нова Македонија ви пише да не им ја крадите содржината, што им одговарате?

2. Дали сметате дека штетата што јас во изминатите 3 дена ви ја направив (и ако може да ми кажете колкава е?) може и мора да се разрешува на суд? Дали има човечки фактор за разговор тет-а-тет во кој ќе ги решиме проблемите? Со оглед на тоа што во Ноември некаде 2010 јас ви испратив мејл за мојата намера, на кој вие не ми одговоривте, сметав дека вие немате ништо против мојата намера да направам кролер за вашиот сервис.

Само да потенцирам: немам ништо против вас, немам ништо против сервисот, напротив, фактот што многу го користам дојде до идејата да направам апликација за Андроид.

Се надевам ќе се чуеме и видиме за скоро.

Уште необјавен коментарот ми се јави Владимир, директор на Златна Книга, со разговор во кој ми објасна за сериозноста на кривичото дело кое го правам со крадење на нивната трговска марка.

Јас, Александар Балаловски, сум свесен дека во дадена мера ја искористив трговската марка Златна Книга за промовирање на мој труд, Андроид Апликација преку која најдобронамерно сакав да помогнам во промоцијата на овој сервис. Поради тоа што го користам редовно (значи сум активен корисник на овој сервис) и поради тоа што дел од моите најблиски луѓе плаќаат претплата за промоција на нивните информации на овој сервис. Се извинувам на надлежните за „злоупотребата“ на нивниот трејдмарк и апликацијата ја повлекувам од Google Market (веќе е тргната од објавени апликации (Unpublished), потребно е малку време да се ажурира сајтот), со тоа што изворниот код на апликацијата останува на истото место каде што беше и досега. Истовремено сакам да ги додадам следните коментари.

• во ниту еден момент немав задни намери да наштетам на фирмата Златна Книга и веб сервисот кој го развиваат www.zlatnakniga.com
• во ниту еден момент не украдов податок кој го складирам во апликацијата – се работи за realtime прикажување на податоци исто како што тоа го прават корисници кога кон сервисот пристапуваат преку Веб прелистувач (Mozilla Firefox, Internet Explorer, Google Chrome, мобилни прелистувачи).
• во контекст на прашањето би сакал да наведам дека трговската марка е право на секоја фирма и правно лице во Македонија согласно законските одредби кои го регулираат ова. Златна Книга е трговска ознака на фирмата која тоа го има регистрирано и во контекст на ова, повикот за суспензија на името и трговската ознака се апсолутно легитимни од нивна страна. Тоа е мојата единствена грешка
• во ниту еден момент немав финанскиска добивка, ниту пак намерата за ова беше таква. Намерата беше доближување на сервисот кон Андроид корисниците и усовршување на моите програмерски способности во областа на програмирањето за мобилната платформа Android
• во контекст на горе-кажанот, имајќи во предвид дека станува збор за блага цензура, побарав поддршка од EURisk, по сугестија на познаник/чка од Twitter. Состанокот го закажав за утре во 12.00 во просториите на EURisk во Скопје.
• би ценел ако дополнително ме снабдите со правна поддршка во целиот овој процес. Што можам дополнително да направам за да се заштитам од потенцијална тужба за она што останува од апликацијата?
• би ценел ако споделите слични вакви приказни кои во светот се наградуваат, наместо казнуваат и им се пристапува со закани за тужба.

Заокружувајќи го сето ова, директорот на Златна Книга ме повика на лична средба во текот на оваа работна недела. Тоа го ценам како гест на добронамерен пристап во решавањето на проблемот. Прашувајќи ме колку јас се разбирам од бизнис процеси, одговорив дека сѐ уште немам големо искуство поради фактот што сѐ уште се водам како вработен во друга фирма, а не само-вработен во сопствена фирма. Но едно знам, доколку ова се случеше со веб сајт, производ на мојата фирма, ќе го наградев програмерот, тешки луѓето да ми прават апликации и интерфејси за производи кои јас ги развивам. Но тоа е мое мислење и во ниту еден момент нема да се обидам да атакувам врз мислењето на раководителите на Златна Книга, нивно право и нивна желба.

Во меѓувреме, од постот на mobile.komunikacii.com дознавам:

• 40 луѓе го шерувале постот на Facebook за Златна Книга;
• 7 го твитале
• 308 посети на постот
• 8 од гугл пребарувајќи „златна книга“
• повеќе посети и од пребарување „златна книга андроид“

Со ова сметам дека во добар дел ја зголемив релевантноста на сервисот и понудив можност луѓето повторно да пристапат до овој веб ресурс.
Дополнителни информации ќе има во нови постови – само за да ја расчистиме целата ситуација.

Програмери, добро размислете. Во Македонија се доведува во прашање интегритетот и работата на нашата професија. Што би направиле вие во ваква ситуација? Секое мислење е добредојдено и ценето.

Официјално барање за прекин на Андроид апликацијата за Златна Книга:

Почитувани ,

Поздрав,
Техничка поддршка на Златна Книга

Им испратив одговор, само сакам да потврдам дека Златна Книга намерно ги пореметува риквестите кои стигаат до нивниот сајт.

ЗАБЕЛЕШКА: Мејлот беше испратен во нивно име, од страна на друг. Еве објаснување.

Еве, само да го оставам ова овде.

Неколку работи:

• апликацијата е GPLv2 лиценцирана – што ја прави слободен софтвер.
• ја направив како вежба
• ако најдете багови, би ценел ако ги репортирате на github. Ако репортирате овде во коментари, процесот на фиксање ќе е многу побавен.
• апликацијата скрапува. Ако решат од Златна Книга да блокираат пристап – не ме обвинувајте мене ако еден ден не работи апликацијата ничим изазвано.

Шо знам друго. GemoKodero ми е алиас на маркет, пошто сум фаца. Шо ве интересира околу апликацијата, слободно коментирајте.

Ова со Python API-њата испадна супер прилика како процес на учење и усовршување на јазикот. После Виолета, сега на свет доаѓа Ведранка (сесра е) – твитер бот за прогноза и известување на време (температура и сл.) што ја користи страницата на Google која ги дава овие информации. Со оглед на тоа што досега не најдов библиотека која ќе дава информации за идните 2-3 дена (ниту Google нуди во API-то [xml] таква информација, освен за тековната температура), го направив тоа преку BeautifulSoup. Засега работи со ова HTML што го враќа страницата за прогноза на Google, не гарантирам дека ќе работи цело време така – во случај на измена на HTML-от ќе треба да се измени и Soup парсирањето.

Вечерва ми е мака да средувам твитер сметки и да поврзувам ботови и мерачи и тајмери, утре Ведранка ќе почне на секои 3 сати да ве известува ствари за времето. Се надевам температурите ќе достигнат и повисока вредност за мојот бот да е по релевантен, а кодот повидуван, џанам.

Ок, добра ноќ.

Чисто како забава испадна Виолета. Наједноставен твитер бот кој имав идеја на секои 12ч. да постира дел од песна од Виолета Томовска на („нејзина“ Твитер сметка), после го генерализирав и го објавив на github. Најбитно ми беше да видам како функционираат тајмерите во Python. Не е направено преку Cron поради простоста на потребата.

Твитовите на „Тетка Виолета“ следете ги кај неа на Твитер (да потенцирам – ова не е твитер сметка на вистинската Виолета Томовска, повеќе како Tribute to ant Violeta :) ). Утре намеравам ботињата да ја потсредам дополнително.

Поздр.

Мобилната технологија станува сѐ поинтересна и попривлечна. Особено ако се земе во предвид дека голем дел од мобилните платформи достапни преку илјадниците производи на уште толку различните производители ни се достапни во Македонија. И тоа од двата аспекти, како корисници или како професионалци кои сакаат да развиваат софтвер за нив. Ние како општество досега покажавме дека сме спремни да прифаќаме нови работи во сферата на секојдневниот живот. Сакаме да имеме најнов телефон, најнов лаптоп, кој од потреба, кој од помодарство, но она најверојатно уште долго нема да биде променето во нашата земја (па и регионот) – цените на мобилните уреди кои не соодветствуваат со стандардот и платежниот капацитет на граѓаните. И тоа се чини не е воопшто страшно. Само последните 12 месеци во Македонија бројот на купени мобилни телефони (според груби статистики) пораснал за над 120% во однос на претходната година. Интересно е што во периодот до март/април 2009г. најупотребувана мобилна платформа била Symbian, што ни кажува дека најупотребуван телефон бил Нокиа. Но потоа следува промоцијата на iPhone 3G по што луѓето нагло склучуваат договори со операторот кој прв го донесе во Македонија и преминуваат кон употреба на овој уред. Што е најинтересно е дека во периодот од Март 2009 па досега, бројот на корисници на iPhone во однос на другите платформи е над 50%. Според мене оваа бројка е алармантна. iPhone како мобилен телефон има секако свои мани и предности но се чини дека телефоните во нашата земја стануваат повеќе помодарство отколку потреба. За право, зошто му е на дете од 12г. телефон вреден над 10.000 денари?

Тој терк не се менува и кога станува збор за Android, мобилната платформа (или софтверски стек) која уште откако се најави претставуваше револуција сама по себе имајќи го во предвид фактот што оваа платформа, едно е базирана на Линукс јадрото (кернелот), друго е слободен софтвер. Револуција затоа што натера компанија како Нокиа неколку години потоа да го издаде кодот за нивниот Симбиан на пазарот и да ја купи добро разработената компанија за производство на слободен софтвер Trolltech, која ја „претвори“ во Qt Software. Со тоа се создава поле за развој на конкурентна платформа за Android од страна на Нокиа, а како што гледаме во последно време и со здружените сили на Intel, преку нивниот Moblin (повторно базиран на Линукс), во инкарнацијата на проектот Meego. Но овојпат нема да зборуваме за Meego. Android дојде во Македонија пред извесно време, луѓето го гледаа како џиџаво мало и слатко апаратче кое може да го имаат пред нивните комшии, па го купуваа масовно. Она што кај овој систем воодушевува е моќниот софтверски комплет за развој на апликации кој е (исто така) слободен софтвер и може на лесен начин да се интегрира во Eclipse без разлика дали станува збор за Windows, GNU/Linux или Mac систем. Едноставно, развојот на апликации под Android е ствар на зараза. Кога еднаш ќе направите дури и најпроста Hello World апликација, процесот на учење сам ќе ве води кон многу корисната документација и примери кои вие би сакале да ги видите. Конкретно јас – seeing is believing – или многу повеќе ми помага концептот на емпириско учење низ примерите кои ги нуди Android, но строго препорачувам барем да имате појма што би прочешлувале пред да почнете да ги гледате примерите. Во продолжение ќе видиме како да го конфигурирате Eclipse и како да го натерате да „пее“ по ваше, како да го исконфигурирате да работи со Android SDK-то и како да ја направите првата апликација која нема да биде Hello World, затоа што имајќи ја во предвид целата шема развој на апликации за Android, нема да ви биде од корист да видите текст кој ќе пишува „Здраво Свету!“.

За почеток малку запознавање со самата платформа. Android е софтверска платформа за мобилни уреди и тоа не е само оперативен систем затоа што оперативниот систем е вклучен во самата платформа. Повеќе може да се гледа како на комплет од оперативен систем, системски софтвер и апликативен софтвер. Многумина мислат дека ова е целосен производ на Google, но како и за останатите нивни производи и според мене добриот open source бизнис модел за развој на софтвер и сервиси, Google и овој производ го има купено. Имено станува збор за младата и надежна компанија Android Inc. која прво е во сопственост на Google, а потоа преминува во сопственост на Open Handset Alliance (алијанса под чиј надзор е и развојот на Android и чиј член е и Google). Оправданоста за постоењето на алијансата како сплет на 33 компании кои се залагаат за иста цел е многу поголема ако се земе во предвид неодамнешното коалицирање на компании како Nokia и Intel во задкрила на Microsoft. Имено, Microsoft се сложи да придонесува во развојот на MeeGo како платформа со овозможување на користење на плагини за нивните производи како што се Microsoft Office и Silverlight. Можеби со ова здружувањето на Microsoft со Nokia и Intel не значи парирање на Google, туку повеќе на Apple, но како што и минатото покажало, безкрупулозна игра во која актер статист е Microsoft е веќе видена во минатото со искористувањето на ресурсите на Novel (кој се сеќава). Овојпат лично јас сметам дека лошиот конкурентен модел преку искористување повторно на слободен софтвер (Maemo, Moblin, Qt) нема да профункционира. И тоа ви го кажува Qt програмер и фан на Nokia и Intel.

Open Hand Alliance во својот прес по создавањето (ноември 2007) вели:

Оваа алијанса е спој на иста цел, охрабрување на иновациите за мобилни уреди и нудењето на потрошувачите уште подобро корисничко искуство од она кое е достапно денеска кај мобилните платформи. Со овозможување на ново ниво на отвореност за програмерите кое ќе им овозможи да работат поколаборативно, Android ќе го забрза процесот на создавање мобилни услуги достапни за потрошувачите.

Па така Android е својот развој го темели на работата на оваа алијанса. Февруари 2010 Google објави дека се продаваат околу 60.000 мобилни телефони на дневна основа со Android.

За да можете да развивате Android апликации потребно пред се ви е Android SDK-то, значи за да може да креирате апликации за Android не е задолжително користење на IDE, тоа може да го правите само со SDK-то. Но за сето тоа да не делува налудничаво и за постапката на развој да ви се олесни, ви препорачуваме да се навикнете на користење на IDE за развој како што тоа го прави Eclipse. Android може лесно да се интегрира во Eclipse преку користење на ADT додатокот (Android Development Tools) кој се инсталира од самиот Eclipse со неколку лесни чекори. Најпрво ви препорачуваме од сајтот на Eclipse да го симнете основниот пакет на софтверот, за Java програмирање. Потоа во Ubuntu потребно е да се инсталира пакетот за развој на Java, и тоа пакетот со оригиналните верзии од Sun:

# sudo apt-get install sun-java6-bin

Откако ќе заврши инсталацијата (која патем ќе ве праша неколку работи за лиценци и сл.), потребно е да се отпакува Eclipse. Ако пакетот на Eclipse се вика eclipse-java-galileo-SR2-linux-gtk.tar.gz не треба да правите којзнае што, само отпакувајте го:

# tar -zxf eclipse-java-galileo-SR2-linux-gtk.tar.gz

Ако го отпакувавте во вашиот домашен директориум, тогаш eclipse може да го подигнете преку:

# ~/eclipse/eclipse

Или да си креирате кратенка на десктопот со икона и сл. која ќе ја извршува оваа апликација. Битно за самиот развој на Android апликациите и поставувањето на валидна работна околина за Android е самото поставување и „инсталација“ (не е класична инсталација) на Android SDK-то. Од сајтот на Android симнете го пакетот за Линукс (во моментов на пишување архивата се вика android-sdk_r05-linux_86.tgz). Отпакувајте ја архивата во вашиот домашен директориум (ова не е задолжително, но упатството е пишувано со таа претпоставка, дека сѐ ставате во вашиот домашен директориум).

# tar -zxf android-sdk_r05-linux_86.tgz

Фолдерот кој се отпакува може да го преименувате во ‘android-sdk-linux_86′ за попристапно име:

# mv android-sdk_r05-linux_86 android-sdk-linux_86

Потоа отворете ја датотеката ~/.bashrc:
И додајте ја следнава линија:

export PATH=${PATH}:/home/user/android-sdk-linux_86/tools

каде што user е вашето корисничко име!

Тука може да се прелогирате одново и да го пуштите Eclipse (првото пуштање Eclipse прашува за стандардна локација / workspace за вашите проекти). Откако ќе се пушти, одете во Help → Install new software → Add → http://dl-ssl.google.com/android/eclipse.

Ова ќе го додаде складиштето за инсталирање на ADT (Android) додатокот за Eclipse. Кликнете на записот (во ново-појавената листа) кој го додадовте и чекирајте го елементот Developer Tools. Со тоа ќе се чекираат и Android Development Tools и Android Editors. Следете го визардот, сложете се со лиценците :) и кликнете Finish.

Потоа ќе треба да се постави Android SDK локацијата во Eclipse. Од менито изберете Window → Preferences па потоа во листата со елементи кликнете на Android. Внесете ја локацијата каде што ќе се наоѓа ‘tools’ подфолдерот од Android SDK-то. Во случајот /home/user/android-sdk-linux_86/

Кликнете Ok. Следно што ќе треба да се направи е да се креира виртуелен Android уред потребен за емулаторот, тестирање и дебагирање, и да се доинсталира дел од API-то на Android. Кликнете Window → Android SDK and AVD Manager. (AVD е ‘Android Virtual Device’). Одете во подменито Available Packages и инсталирајте ги дополнителните 2 пакети SDK Platform Android 2.1, API 7 и Samples for SDK API 7. Откако ќе се инсталираат ќе може да преминете кон креирање на виртуелен уред. Одете во Virtual Devices, кликнете на New. Изберете име (пр. AVD01) и како Target изберете го API-то кое претходно го инсталиравте (во случајот […] API 7). Засега не ви треба ништо плус, креирајте го со кликање на Create AVD.

Android апликациите одблиску

Android апликациите се пишуваат во Java. Впрочем целото SDK е заосновано на Java. Откако ќе се напише апликацијата, Java кодот заедно со ресурсите и останатите податоци се поврзува и пакува во .apk архива (со помош на алатката aapt). Целиот код што се состои во една .apk датотека се смета за Android апликација.

Секоја апликација си живее во свој свет и има свој век на живеење. Тоа е така затоа што секоја Android апликација дига посебен Linux процес кој се подига тогаш кога е потребно да се изврши кодот на апликацијата и се исклучува тогаш кога веќе не е потребна или системските ресурси се потребни од друга апликација. Исто така, многу важно, секој процес поседува сопствена виртуелна машина (VM) такашто кодот се извршува во изолирана форма од останатите апликации. И стандардно, на секоја апликација ѝ се доделува посебен Linux UID. Пермисиите се поставуваат такашто датотеките на апликацијата се видливи само за тој корисник и тоа само за таа апликација – иако постојат начини да се овозможи пристап од други апликации.

Секој корисник кој сака да развива Android апликации треба да има барем површинска претстава за хиерархијата и концептот на самите апликации. Иако не се работи за класичен MVC архитектурен концепт, идејата што стои зад Android може да се разглоби до ниво на MVC. Во ова упатство нема да стане збор за тоа, нити пак објаснувањата би целеле кон тоа.

Активности

Една Android апликација е составена од една или повеќе Активности (Activity). Тоа не е поврзано со активност како некое движечко дејство врз/во самата апликација, туку повеќе како концепт за прикажување и интеракција меѓу корисникот и самата апликација. Се она што во даден момент го гледате на вашиот екран е Android Активност. Активностите потоа може да се распределат на различни Прегледи (Views, преводот е слободен) кои се хиерархиски распределени во самата апликација и дел од Android SDK-то (директни потомци на врховната java.lang.Object класа). Една апликација за испраќање Е-пошта може да има Активност за примање, активност за испраќање и активност за бришење на пошта. Секоја Активност се имплементира како поткласа на клсата Activity.

Визуелниот сегмент од апликацијата се овозможува преку хиерархијата на View-а – објекти кои се наследени од класата View. Секоја View контрола контролира одреден повеќе-аголник во зададен прозорец. Родителските View-а се задолжени за организирање и прикажување на Layout-от (лејаутот) на нивните деца. Така View е местото каде што настанува интеракција меѓу корисникот и самата Активност. (View ↔ Activity). Пример, View може да прикажува приказ на мала слика и да иницира акција кога корисникот клика врз таа слика (пр. да се зумира). Во другите фрејмворци ова може да бидат контроли, виџети, итн. Android исто така доаѓа спремен со многу вакви View-а како што се копчиња, листи, чекбоксови, менија, скролбарови итн.

Хиерархијата на View-ата се поставува во прозорецот на дадена Активност преку Activity.setContentView() методот. Content View се нарекува објектот на класата View на самиот врв на хиерархијата. Ако ова е малку збунувачки ви препорачуваме да прочитате некоја добра книга за развој и концептите на Android апликациите (препорака: The Busy Coder’s Guide to Android Development).

Сервиси

Сервис си е сервис. Концептот е ист како и досега познатите методи за креирање и начин на функционирање на сервиси. Сервисот нема графички приказ, работи во позадина на главната апликација, во одреден или бесконечен временски интервал. Сервисот може да обавува тешка математичка операција или да обавува некоја мрежна операција, и секако да биде дел од целата Android апликација.

Приемници на сигнали (Broadcast Receivers)

Бродкаст рисиверите или приемници за сигнали се компоненти кои реагираат при извесен сигнал кој го добиваат од систем или друга апликација. Пример, при промена на временсли зони или хардверски промени, сигналите ги примаат овие приемници и ги спроведуваат на саканите места. Апликациите исто така може да емитираат сигнали, со цел други апликации да добијат одредена информација (вчитана е слика, симната е датотека итн.). Сите приемници ја наследуваат BroadcastReceiver класата.

Доставувачи на содржина (Content Providers)

Доставувачите на содржина овозможуваат одреден сегмент од податоците кои ги содржи апликацијата да бидат достапни за други апликации. Овие податоци можеби се зачувани како датотеки на самиот фајлсистем или пак се дел од адресарот на корисникот (sqlite бази). Класите кои имплементираат доставувачи на содржина ја наследуваат класата ContentProvider со цел имплементирање стандардно множество на методи кои овозможуваат други апликации да пристапат и обработат податоци од типот кој се контролира. Но, апликациите не ги повикуваат овие методи директно. Наместо тоа, тие користат ContentResolver објект и ги повикуваат методите дефинирани во оваа класа. ContentResolver може да комуницира со било кој доставувач на содржина, да соработува со доставувачот итн.
Доставувачите на содржина се активираат само тогаш кога ќе добијат барање од ContentResolver-от, за разлика од нив, останатите три погорни компоненти се активираат при асинхрони пораки кои се нарекуваат intents. Тоа е објект од класата Intent кој ја содржи содржината на пораката. За активности и сервиси, се именуваат акциите кои се побарани и специфицирани од податоците на одредена локација (URI). За приемниците на сигнали Intent објект специфицира акција која ја објавува. Пример, може да испрати информација дека копчето за потпуштање на звукот е стиснато.
Има уште милион други работи кои се дел од основите за Android апликациите. Може да се пишува и зборува уште многу, засега споменатите работи се најбитни, како што ќе напредувате со учењето на самиот фрејмворк, така потребата од нови знаења ќе се шири. Сите потребни информации, спецификација и помошна документација е достапна на страниците на проектот.

Основна Android TODO апликација

Како што споменавме погоре, апликација од класичен тип Hello World нема да е од којзнае каква корист во случајов. За таа цел ќе направиме едноставна апликација која ќе претставува TODO листа преку која корисникот ќе може да додаде елементи во листа (ListView) со помош на копче. Едноставно и примамливо за почеток.

Од Eclipse одете New → Project → Android Project. Ќе се отвори дијалог во кој ќе треба да специфицирате:

• Project Name – име на проектот – Todo List во случајов
• Application Name – име на апликацијата (незадолжително) – Todo List
• Package Name – име на пакетот (мора да содржи 2 идентификатори во Java стил од типот): com.todo.android
• Activity Name – име на главната активност – може да е за почеток Main (нешто како главен интерфејс или main.cpp во C++).

Кликнете на Finish.

Ќе се отвори стандардниот преглед со дрво од левата страна. Кликнете на src па com.todo.android па Main.java. Оваа датотека го содржи кодот за главната активност на апликацијата (може да забележите ‘extends Activity’). Потоа кликнете на ‘res’ па → layout → main.xml. Ова е главниот лејаут за изгледот на апликацијата. Тука може да додавате Layouts и Views со класичен Drag&Drop од левата страна. Во нашиот случај, ќе го селектираме моменталниот View (TextView) во кој има Hello World текст. И ќе ставиме 3 нови View-а, TextEdit, Button, ListView. Кликнете врз TextEdit view-то и во подолниот прозорец ќе можете да ги уредувате својствата на ова View.. Најдете го својството Text и избришете го (празно), а потоа во делот Layout (за истото view) за Layout Width ставете fill_parent (со што ќе се пополни целиот простор на главниот прозорец (активност). Сменете го својството на Button View-то, ставете текст по желба, пр. “Add Item”. Запомнете дека во лејаутот дополнителните лејаути (како што е ListView лејаутот) не се гледа. Него може да му ги менувате својствата на ист начин, но нема да видите разлика за време на развојот. Снимете ги измените и одете во датотеката Main.java. Оваа датотека би требало да изгледа вака, за да се добие саканиот резултат. < < .java датотека.

Во главната класа Main дефинираме дека таму ќе има имплементирано и onClickListener и onKeyListener. Тоа значи дека можеме лесно да поврземе даден настан (event) со одредена акција. Така ако сакаме да го фатиме key event-от, тоа го имплементираме во методот onKey, а за mouse event-от во методото onClick. Како аргументи стига и View-то од каде што е испратен event-от и сл. Откако сето ова ќе се искомпајлира и пушти, ќе се вклучи емулаторот за Android во кој ќе се прикажи нашата апликација. Додадете текст, па стиснете го копчето Add Item. Магијата се случува.

Ова е проста апликација, нема да презентираме како се прават напредни работи сега, можеби во некој нареден текст. Но ви ветуваме декa Android ќе биде интересен пазар за сите кои сакаат да се бават со оваа платформа професионално или како хоби.

Забелешка

Овој текст е објавен во некој број на Клик. И јас сум Нуб за Android па би бил благодарен ако ми мрчите и советувате за текстов. благодарам.

Во претходниот број видовме како може да креирате едноставна GUI апликација со помош на C++ фремворкот Qt. Овојпат ќе видиме како може лесно да креирате програми со помош на динамички испишаниот (dynamic typed) јазик Python. Концептот на динамички јазици е ист речиси во сите имплементации кај овој тип на јазици. Имате едноставна синтакса која ја применувате за создавање на бараниот резултат па врз основа на обработени податоци се структуираат други делови и сегменти од апликацијата која ја пишувате. Кога станува збор за динамички јазици, терминот динамички впрочем се однесува на начинот на кој се дефинираат променливите и методите во склоп на апликацијата. Кај динамичките јазици нема примитивни типови на податоци. Најчесто сѐ е објект од некоја класа (пр. ‘int’ не е примитивен тип на податок, туку класа).

Програмскиот јазик е динамички, кога најголем дел од проверките за типови податоци се врши за време на извршувањето на апликацијата, за разлика од статичките јазици каде тоа се прави за време на компајлирањето. При динамичко програмирање вредностите имаат тип но не и променливите. Динамички јазици од овој тип се Erlang, Groovy, JavaScript, Lisp, Lua, Objective-C, Perl (во однос на кориснички дефинирани типови, но не и вграден типови), PHP, Prolog, Python, Ruby, Tcl и Smalltalk. Во споредба со статичкото програмирање, при динамичкото програмирање можете да напишете пофлексибилен код (на пример, дозволено е да се креираат програми кои ќе генерираат типови и чија функционалност ќе се темели на run-time податоците кои ќе ги добие). Тоа е затоа што динамичкиот инпут кај динамичкиот јазик прифаќа и се обидува да изврши сегменти од код кои можат да се отфрлат како валидни кај статичките програмски јазици. Терминот „динамичен јазик“ подразбира нешто различно („динамика при извршување“) и динамичкиот јазик не секогаш е динамички испишан.

Динамички испишаните јазици во споредба со нивните статички паралели прават помалку проверки на изворниот код при компајлирање (но ќе проверат, на пример, дали програмата е синтаксички точна). Проверките при извршување може да бидат многу понапредни, со оглед на тоа што може да користат динамички информации како и било кои други информации кои се присутни за време на компајлирањето. Од друга страна, проверка при извршување ги отфрла тие услови во одреден сегмент од извршувањето на програмата и овие проверки се повторуваат при секое извршување на програмата. Развој при користење на динамички испишани јазици најчесто е поддржано од шеми за дизајн и програмирање како што се unit-тестови. Овие тестови се клучен сегмент при професионалното развивање на софтвер и е особено важно кај динамичките јазици. Во пракса, тестирањето се врши за да се осигура точното извршување и добивање на очекувани резултати од апликацијата, како и полесна детекција на извршени промени, регресии итн.

Кога станува збор за динамички јазици, еден од најголемите претставници на овој тип јазици е Python. Во продолжение ќе разгледаме како овој јазик функционира, која е неговата синтакса и употребливост, каде сѐ се користи и кои се придобивките при неговото користење од страна на почетници.

Python (се чита Пајтон) претставува динамички програмски јазик развиен од Guido van Rossum во раните 90ти години. Јазикот денес се применува насекаде за скрипти, па се до апликации за извршување комплексни операции. Неговата едноставност лежи во тоа што јазикот е динамички, програмерот не е толку ограничен во пишувањето на кодот и не мора да се држи до строги правила како што е случај со другите статички испишани програмски јазици. Во Python динамичноста дозволува интерпретерот да открие каква вредност се крие зад таа променлива. Покрај тие поедноставувања Python има уште редица други кои на програмерот му овозможуваат побрзо работење и завршување на некои задачи и заштеда на време.

Python е јазик од високо ниво. Неговата философија за дизајн ја нагласува читливоста на кодот. Python „нѐ учи“ дека комбинирањето на извонредна моќ со многу јасна синтакса е секогаш клучно при пишувањето на успешни софтверски апликации, а имајќи во предвид дека јазикот е нашироко употребуван и издаден како слободен софтвер, има „дебела“ стандардна библиотека на функционалности кои може да се применат за добивање сакани резултати. Едно битно својство на овој јазик е индентацијата или вовлекувањето на кодот. Практично секој блок во апликацијата започнува со нова дополнителна индентација (најчесто 8 празни места, колку што е и Tab). Python подржува неколку програмски парадигми (првенствено објектно-ориентирана, императивна, но и функционална) и располага со целосно динамичен систем на типови и автоматско управување со меморија, слична на она кај Perl, Ruby, Scheme, и Tcl. Како и другите динамички јазици, Пајтон често се користи како јазик за скриптирање. Јазикот е отворен, потпомогнат во голема мера од заедницата, што доаѓа како развоен модел раководен од страна на непрофитната Python Software Foundation.

Прво Python искуство

Во Ubuntu особено новите верзии, нема потреба од инсталирање на Python како посебен пакет (името на пакетот е python), доаѓа стандардно со Ubuntu инсталацијата. Тоа што е потребно е да пуштите терминал и да почнете да ги следите упатствата за кодирање дадени или од официјалната Python документација или од некоја друга книга која сметате дека е прикладна за вас. Најпрво ќе ве запознаеме со интерактивниот интерпретер на Python. Овде, битно да се спомене е дека Python е интерпретиран јазик, што значи дека таму каде што се случува маѓијата впрочем е измеѓу вашето повикување на апликацијата и добивањето на бајт-код кој подоцна се извршува на виртуелна машина. За илустрација, откако ќе напишете Python апликација и ја извршите, се вклучува процесот за добивање на бајт-код, при што се добива датотека со .pyc екстензија, таа датотека потоа се извршува од виртуелната машина на јазикот. Можеби сето ова ќе го сфатите многу поедноставно доколку се вклучите во интерпретирањето на командите и сфаќањето на стандардната синтакса на Python. Пуштете терминал и едноставно напишете:

# python

Интерактивната „школка“ изгледа нешто како:

Python 2.6.4 (r264:75706, Dec 7 2009, 18:45:15)
[GCC 4.4.1] on linux2
Type "help", "copyright", "credits" or "license" for more information.
>>>

Околината на ваквата школка (не само кај Python) уште се вика и REPL, како кратенка од Read-Evaluate-Print-Loop (Читање – пресметување – печатење – циклус). Откако ќе се пушти, може да почнете да пишувате Python „команди“ интерактивно. За почеток почнете со проста аритметика, напишете 1+2, 3+4, 1.0 + 2.3 и ќе видите дека излезните резултати се добиваат веднаш после аритметичката операција. Резултатите зависат од тоа какви типови внесувате, дали е децимален број, дали е целоброен итн. Исто така, може да видите дека аритметичките операции можат да се применуваат и за други типови податоци, пр (‘aleks’ + ‘andar’ ќе даде излез од ‘aleksandar’). Но за тоа подоцна. Основните операции се вклучени во стандарната библиотека и нема потреба да вклучувате дополнителни модули (имплементации на функционалности), за нивно искористување. Но доколку сакате да имате нешто покомплексни операции, потребно е да го вметнете (import-ирате) соодветниот модул. Еве еден пример.

За пресметување на квадрат на два броја, може да се користи операторот ** (две ѕвезди), пр:

>>> 2 ** 3
8

Тоа е резултат од операцијата „на два на трета“. Но ако сакате да пресметате квадратен корен на некој број, ќе треба да вклучите дополнителен модул кој се вика едноставно ‘math’. Тоа се прави преку командата import. Целата операција за добивање на квадратен корен на 9 би изгледала вака:

>>> import math
>>> math.sqrt(9)
3

Кога се работи пак за стандарден излез кај Python, најчесто се користи ‘print’, па така ако сакаме да испечатиме “Hello World” стринг, користиме:

>>> print “Hello World”


И со тоа ја имаме првата “Hello World” програма во Python.
Во Python коментарите започнуваат со # (тараба), нешто што најверојатно е наследено од интерактивните школки од типот на SH, BASH, ZSH итн.

Типови променливи

Променливите содржат одредена вредност која може да биде искористена или променета во подоцнежното извршување на кодот. Во Python практично се покриени сите типови на податоци, но наверојатно вие за тоа нема да се грижите ни малку. Нема експлицитно да потенцирате дека се работи за целоброен тип на податоци (int), ќе го користите само операторот за доделување на вредност:

>>> a = 3

Со тоа ‘a’ станува интеџер. Ако сакаме да му доделиме String (текстуална низа) вредност, користиме:

>>> a = “string”

Сетете се дека во Python сѐ е објект на некоја класа, па така ‘a’ станува string објект (инстанца од класа ’str’).
Од друга страна пак, ако сакаме да печатиме и стринг и интеџер, може да го направиме преку едноставно одделување на типовите со запирка:

>>> print “This is integer:”, a, “ and this is string:“, b

Каде ‘a’ е цел број, додека ‘b’ е стринг.

Доколку сакаме да видиме од кој тип на податоци е одредеена променлива, можеме или да го користиме методот type или може да се користи атрибутот __class__ (долните црти ќе ги објасниме подоцна) кој се повикува за саканата променлива (во двата случаи резултатот е ист):

>>> b.__class__


Буловите променливи и операции постојат исто како и кај другите јазици. Но за проверка на вредноста на овие променливи или конструкција при извршувањето, потребни ви е условна конструкција (if – then – else):

Ако – тогаш – инаку

Услов е конструкција во која одреден сегмент од кодот ќе се изврши само ако е задоволен одреден критериум. Што би значело, ако сакаме да провериме дали ‘a’ е точна или неточна вредност (true/false), тогаш ја имаме оваа конструкција:

if a:
print 'a is true'
else:
print 'a is false'

Овде исто така постои и ‘elif’ конструкцијата, што би значело, ако некој услов не е задоволен, тогаш – ако друг услов е задоволен:

a = 3
if a == 1:
print 'a is 1'
elif a == 3
print 'a is 3'

Така стигаме до повторливоста на одредени делови на код. Што можеме да одредиме дали некој дел од кодот е таков каков што ние очекуваме, тогаш би можеле и да му кажеме тој код да се извршува онолку пати колку што е потребно за да се задоволи условот (секако ако тоа ни е потребно).

Циклуси

Во Python може да ги користите познатите циклус конструкции како и кај другите јазици. Замислете дека ви е потребно одредено извршување 20тина пати во текот на извршувањето на апликацијата. Што би направиле? Може да копирате и пастирате одреден код 20 пати, што дизајнерски е глупаво и неоправдано, а и „скапо“ по цена на извршувањето, или пак може да користите циклуси кои ќе извршат одреден процес онолку пати колку што ќе биде кажано, се додека не биде задоволен одреден услов.

Користењето на ‘while’ циклус е многу лесно и тоа го правите на тој начин што дефинирате услов кој треба да биде постигнат непосредно пред резервираниот збор ‘while’ во вашата Python апликација:
>>> a = 0
>>> while a < 100:
a = a + 1
print a
Ова ќе го ја испечати вредноста на 'a' од 0 до 100. Му кажуваме, сѐ додека 'a' е помало од 100, зголемувај ја неговата вредност. Кога ќе биде стигната 100ката, излези од циклусот. За почетниците, ова е „замка“ во која извршувањето влегува сѐ додека не се задоволи некој критериум. Доколку имате конструкција каде извршувањето влегува во циклус, а не е задоволен некој критериум, станува збор за бескраен циклус (infinite loop).
Потоа го имам познатиот 'for' циклус, кој би одел нешто како:

name = “Tralalala”
for a in name:
print a

Ова ќе ги испечати сите знаци од кои се состои зборот ‘name’ (една под друга). Така во даден момент имаме по еден знак како вредност на ‘a’. Со тоа може да одредиме дали се работи за буквата ‘a’ во зборот name:

name = “Tralalala”
i = 0
for a in name:
if a = 'a':
i = i+1
print i

Тоа ќе ги испечати вкупниот број на „а“ во зборот “Tralalala” (4).
При користење на циклусната конструкција ‘for’ во Python може да се користи и вградената функција ‘range()’ со која се дава опсег на вредности во аритметичка прогресија. Пр.

for a in range(0, 100):
print a

Ова ќе ги испечати сите броеви од 0 до 100. Доколку сакаме да ја направиме ситуацијата барем малку покомплексна може да вметнеме и услов со кој ќе кажеме, печати ги сите вредности од 0 до 100 каде модулот со 3 е еднаков на 0 (оператор за остаток при делење е процентот (%)):

for a in range(0, 100):
if (a%3) == 0:
print a

Со ова ги покриваме почетоците на програмирање со Python. Секако, не секогаш е прикладно да се користи Python како програмски јазик, тоа најчесто важи она што се бара од самата апликација, но имајќи во предвид дека голем број на сервиси и производи за своето API имаат и Python имплементација може слободно да кажеме дека овој јазик денес е еден од најкористените и најпрактичните програмски јазици. Голем број на софтверски компании го користат за развој на своите услуги и производи, Python е во сржта на производите на Google (па дури и авторот Guido Van Rossum е вработен во Google), што ни укажува на важноста од негово познавање во ситуации кога се бавиме со јазици од пониско ниво. Ова го потенцирам поради можноста за решавање на едноставни проблеми кои би вклучиле скриптирање и автоматизација на развој во крупни проекти кои можат да го вклучат Python како јазик. Денес постојат многу проширувања за овој јазик, па така на лесен начин може од C++ код да се добие Python модул кој потоа ќе биде импортиран во нашата апликација и користен како таков.

Во иднина ќе разгледаме можности за користење на Python за завршување на понапредни задачи, работа со датотеки и парсирање на текст, па се до можност за користење на веб и GUI фрејмворци базирани на Python. Дотогаш строго препорачлива литература која е пожелно да ја прелистате се наоѓа на онлајн книгата за учење на Python.

Од неодамна во Хаклаб КИКА (www.hacklab.sk) со динамика од секој втор четврток во месецот, се одржуваат „Пајтон Вечери“ во кои корисниците споделуваат знаење за можностите на овој програмски јазик.

Забелешка: текстот во целина е првично објавен во мартовскиот број на магазинот за компјутерска технологија „Клик“.

Програмерите и тие кои сакаат да програмираат веќе нема од што да стравуваат. Секој втор може да стане „програмер“ и да развива софтвер за платформа по негов избор со многу малку познавање и посветеност. Тоа сето доведува до една ситуација од која најверојатно нема да има излез во доследно време. Многу квалитетни програмери кои едноставно не се нашле во право место со правиот избор ќе бидат изоставени од трката за доминација на мобилните платформи кои денеска постојат. Во тој свет ќе владеат луѓе кои гледаат прогресивно кон креирањето на софтвер и кои на овој или оној (читај професионално или лачки) ќе бидат дел од мобилната револуција која во последно време почнува да допира и на нашите простори. Со оглед на тоа што програмирањето во Македонија во голема мера е потценета професија барем од круговите каде владее вертикалната хиерархија, би сакал да ве запознам со процесите на креирање слободен софтвер со помош на алатки кои и самите се слободен софтвер. Нема да имате никаков проблем да се вклопите во средина во која ќе можете да развивате софтвер, со оглед на тоа што доколку веќе го читате овој текст вашето внимание е привлечено и можеме послободно да дискутираме за нешто понапредни теми од обично инсталирање на софтвер и негово конфигурирање. Пред да прејдеме на конкретни примери за програмирање, ќе споменеме збор-два за некои концепти на развојот на софтвер во кои спаѓаат веб и десктоп развојот и нивното поврзување преку мобилните апликации и средини за креирање на апликации.

Концептите за развој на софтвер постојат уште од самото промовирање на информатичката технологија. Првите компјутери се директно поврзани со креирањето на софтвер за негово работење. Кога мислам првите компјутери, не целам на оние кои биле измислени пред и за време на втората светска војна, туку сметачки машини кои многу порано се користеле и биле механички. Работењето на софтверот врз база на хардвер денес е незамисливо без процесот на креирање на тој софтвер. Едно нормално општество кое цели да биде информатичко мора јасно да стави акцент врз развојот на софтвер и поддршката на програмерите кои ги завршуваат своите студии по овие струки, за што полесно и побрзо инволвирање и интегрирање со општествените норми и начини на помагање на социјалните процеси со користење на информатички цели. Пред извесно време се појавија вести дека Европа практично има дефицит на програмери. Тоа ни остава голем простор и релаксираност во однос на прашањата околу правилниот избор на професијата. Но секако не смее да се изостави и фактот што оваа професија и тоа како брзо се развива и дека не смееме да поминеме ни ден без притоа да видиме што има ново во областите кои не интересираат. Тоа денеска со многуте RSS читачи е лесно, нели? Но исто така проаѓаат и редица факти и незабележани работи од понеискусните програмери кои според мене треба да бидат јасно донесени на површината за поквалитетно оформување на програмерот како професионалец и кои во продолжение ќе се обидам да ги појаснам. Најважната работа која секој програмер треба да ја знае е дека нема да стане програмер само ако чита и ги разбира работите. Секако, вие сте интелигентен и млад амбицизен човек кој сака да создава апликации, но тоа не ве прави програмер. Програмерот, е комплексна личност која постојано го надоградува не само начинот на професионално размислување и донесување одлуки, туку и целокупното дизајнирање на одлуките во приваниот живот. Еднаш штом се навлезе барем „до колена“ во програмерските води, веднаш започнувате да размислувате на различен начин и коренито да наоѓате решенија за проблемите со кои се соочувате. Програмерот мора да програмира. Понатаму, програмерот мора да учи од подобри програмери. Тоа што јас лично го имав научено во периодот пред професионално да се бавам со програмирање, испадна дека нема никаква врска со програмирањето во целина. Практично многу често може да се дојде до ситуација кога ќе се соочите со реален проблем и ќе помислите дека сте ја промашиле струката. Не се откажувајте. Никој не станал професионалец преку ноќ. За сѐ треба надоградба и посветеност. За потоа да дојде веројатно најгадниот сегмент од развојот на програмерот – одлуката дали тој сака да се посвети целосно на професијата и целосно да биде асоцијализиран или да најде баланс помеѓу приватните уживања и обврски и професионалните ангажмани. Би ве советувал да го изберете второто. Секако за да бидете успешен во креирањето на вашата професија, развојот и реализацијата на ваши оригинални идеи би одиграла најзначајна улога во обезбедувањето на квалитетен живот на материјално и професионално ниво.

Многу битно е денес програмерот да одлучи што впрочем сака да програмира. Тоа за почетниците е вистински пекол. Иако многумина советуваат да започнете темелно да учите да програмирате од јазици на пониско ниво како што е C, не е редок случај кога програмерите започнале да ја градат својата професионалност од јазици од рангот на Python, Ruby или пак Java, C# итн. Сите овие имаат една заедничка особина која е минимален критериум за нивно изучување доколку сакате лесно да ги сфатите – објектно ориентираниот модел на програмирање (против функционалното програмирање). Секако, би било паметно да почнете да развивате софтвер на компјутер, за потоа да можете лесно да се префрлите на некој мобилен уред како што би бил мобилен телефон или друг embeded уред. Денес мобилните технологии претставуваат најголем предизвик и ветуваат добра иднина за секој кој ќе започне да ги работи и програмира. Тоа не значи дека уште веднаш треба да се фатите со програмирање на мобилни апликации. Разликата од развојот на мобилни апликации и развој за PC не е голема. Ги дели само намената и хардверските ограничувања кои би ги имале при користење на хардверските платформи. Во последно време се направија многу измени во светот на платформите и софтверот за развој на мобилни апликации. Впрочем нема појдовна точка од каде би започнале со потенцирање на тие разлики. Само ќе нафрлиме неколку работи. Во моментот доминираат неколку платформи за развој на софтвер за мобилни телефони. Најпрво ќе го споменеме iPhone кој беше прв во развојот на хардверска платформа со дополнителен SDK (Software Development Kit) за развој на апликации за нивните телефони. Во игра од поодамна беше Nokia кои пред извесно време ја купија надежната Норвешка компанија Trolltech и од нивниот слободен C++ фрејмворк направија вистинско продиџи. И секако Google со нивниот Android. Што е интересно за последните две платформи. Google Android е цел оперативен систем за мобилни уреди кој работи врз основа на Linux јадрото, додека фрејмворкот на Nokia, кој се вика Qt (кјут) е целосно слободен софтвер зад кој стои гигант како Nokia. Од друга страна пак ги имаме познатите веб фрејмворци како што се Ruby On Rails, Django, разновидни Java веб имплементации како и популарните JavaScript енџини како што се jQuery, Prototype итн. Сето ова дава слика дека десктоп програмирањето во еден момент се спојува со веб програмирањето во делот на мобилните апликации. Доколку имате развиено веб сервис (пр. Twitter) кој нема своја десктоп апликација (со која корисниците би си ги апдејтирале своите статуси), тогаш нема никаква поента од користње на оптимизираниот веб сајт од мобилен во случај кога 99% од нас имаат лаптопи. Во тој случај останува да направиме нешто паметно за нас и околината. Да дојдеме до прекрасна идеја, да научиме да програмираме и да ја реализираме таа идеја. Потоа, азното само ќе си дојде.

За пример овојпат ќе објаснам како се креира софтвер со помош на популарниот Qt фрејмворк на Nokia. Примерите кои ќе бидат дадени ќе бидат елаборирани линија по линија и деловите каде има користење на IDE (Integrated Development Environment) ќе бидат сликовито прикажани. Во наредните броеви ќе опфатиме како да креирате и Веб апликација, а понатаму и како тие две да ги поврзите. Секако, ќе се задржам на нивото на изразување за да може да ме разберат и почетниците и понапредните програмери. Забелешки и идеи секако се добредојдени преку контакт центрите на редакцијата.

Qt – елегантно и брзо

Денес ретко ќе слушнете дека некој сака да развива софтвер со некој негов фрејмворк. Секако контролата врз тој процес е и тоа како поголема за разлика од изучувањето на нов фрејмворк, затоа што во првиот случај кодот кој ќе биде reusable е напишан од вас и ќе знаете што впрочем прави. Со цел да се избегне повторното измислување на топла вода, денес се користат фрејмворци како што е и Qt кој е мултиплатформски и апликациите кои ги развивате со негова помош ќе може лесно и брзо да ги портирате за многу платформи. Секако тука се и мобилните платформи (ако тоа производителот го дозволил преку неговата имплементација) како што се Symbian, Windows Mobile, Maemo итн. Qt е повеќе-платформски фрејмворк за развој на апликации, најчесто употребуван од страна на развивачите на графички апликации како тулкит за графички контроли, но не помалку и од програмери за не-графички потреби како што се алатки за во терминал или за задоволување на серверски потреби. Qt е најпознат како сржта на KDE, Opera, Google Earth, Google Picasa, Skype, Qtopia, Photoshop Elements итн. Создаден е првично од норвешката компанија Trolltech.

Qt користи C++ како програмски јазик со неколку нестандардни проширувања дополнително имплементирани со цел генерирање на C++ код пред компајлирањето. Qt исто така може да користи и други јазици преку многубројните поврзувања (eng. bindings), како што се Ada, C#, Java, PHP, Ruby (RubyQt) и Python (PyQt). Може да се користи на сите познати платформи (со мали исклучоци) со можности за локализација на алатките за развој но и на производите создадени со Qt. Не-графичките модули вбројуваат пристап до SQL бази на податоци, XML парсирање, справување со нишки, поддршка за мрежни операции и унифицирано повеќе-платформско API.
{{прв дел}}
Забелешка: текстот во целина е првично објавен во февруарскиот број на магазинот за компјутерска технологија „Клик“.

Обележувањето на стринговите кои се пребаруваат со конвенционалната „алатка“ за пребарување на Firefox е за никаде. Едвај може да се забележи бараниот стринг/низа. За таа цел пробав да побарам подобро решение за овој проблем, при што налетав на овој водич кој дава решение за проблемот, според тоа како тоа е решено во Apple Safari.

Еве и слика од тоа како изгледа пребарувањето откако ќе се применат чекорите во упатството:

Tritium е менаџер за прозорци, напишан во Python и прилично возбудлив. Откако Ion3 станал неслободен со дел од лиценците под кои што се дистрибуираат делови од кодот, Mako и Stew, авторите на Tritium се обиделе да напишат wm од нула во Python. Според тоа шо го гледам, Tritium навистина личи на Ion3 се разбира има помалку функционалности затоа што е млад софтвер. Но брка работа за сѐ шо ми треба

Досегашната борба со Xmonad заврши неуспешно. Конфигурирав се како шо треба, единствено ме јадеше некој вид на пропуст, бубачка или што знам што, која ја имаат пријавено само еднаш тука. Нешто ми го крадеше фокусот. Ако, мал контакт со Haskell :)

KDE 3.5.x функционираше прекрасно. Фала на сите за се што направија/вте во периодот додека ја користев според мене најмоќната работна околина што постои. KDE 4.x ја сметам за инфериорна, пластична и детинеста средина која никогаш, веројатно навистина никогаш, нема да ја користам :(